 Jaaliyadda isboortiga Soomaaaliyeed ee dalka norway ayaa ku
casuumtay guddoomiyaha XSKC. Waxaa casuumaddan lagu qabtay hoolka weyn ee Ururka Haweenka
Soomaaliyeed e dalka Norway.
Xafladdan oo si heer sare ah loo soo agaasimay, ayaa waxaa goob joog ka ahaa dhamaan
bahweynta sportiga xiisaysa, sida dadkii hore ee sportiga caanka ku ahaa iyo kuwii
dambaba, sida cabdi jaamac xoghayihii xiriirka k/miiska, garsoore FIFA Cabdulqaadir
Caddaay oo ka xubin ka ahaa wafddigii soomaaliyeed ee ka qayb galay ciyaarihii adduunka ee
1998kii, Cabdi Gurey, Mahad Turbashaash, Xasan Muuse, Cabdulqaadir Wooteeye, Shirwac,
Daahir Xiireey, Aden Gaab, Saacid, Cali Macalin iyo dad kaloo aad u fara badan.
Waxaa kaloo halkaasi goob joog ka ahaa websideka DEEYOO oo metalayey Yusuf Baasto iyo
Qaasim Neero.
Xafladdan oo uu shir guddoomiye ka ahaa Garssore FIFA Cabdulqadir Caddaay ayaa hadalkiisa
wuxuu ku furay ujeeddada shirka iyo casuumaddan heerka sare ah in loo sameeyey
Guddoomiyaha XSKC, Muxyiddiin Xasan Cali (Darbo Weyne). Mr. Caddaay wuxuu warbixin kooban
ka bixiyey waxqabadka sport ee jaalliyadda dalka Norway, wuxuu halkaasi ka sheegay
ciyaartoyda iyo taageerayaasha reer Norway in aad iyo aad looga tixgeliyo tartamada ka
dhaca Yurub ee isugu yimaada jaaliyadaha soomaaliyeed ee ku kala dhaqan Yurub, kanada iyo
Amerika. Run ahaantii waxaa laga heli karaa dalka Norway ciyaartoy metasha xulka qaranka
kubbadda cagta ee Soomaaliyeed, Taasina waxaa daliil u ah in sanad waliba ay kooxaha
Norway ay u soo baxaan semifiaalka ayuu caddaay hadalkiisa sii raaciyey. Mr. Caddaay
isagoo hadalkiisa sii wata ayuu wuxuu yiri waxaa hambalyo mudan dhalinyaradii ku
ciyaaraysay magaca jaalliyadda dalka Norway oo labo koob oo is daba joog ah u soo hoyisay
Norway, ciyaarihii lagu kala qabtay Denmark iyohad iyo jeerna Finland.
Caddaay wuxuu kaloo halkaasi ka sheegay taariikhdii muxyiddiin Darbo oo kooban isagoo
halkaasi ka caddeeyey inii ay rabshadaha waddanka ka jireen in ay wada shaqayn ka
dhaxaysay, Muxyidiina uu ka mid aha dadkii u soo qariibay sportiga weliba maydadka ka
faagay garoomada ciyaaraha.
Warbixntii Koobnayd ee Caddaay ka dib Wuxuu hadalkii ku wareejiyey Cabdi Jaaamac
Xoghayihii hore Kubbadda Miiska. Cabdi Jaamac wuxuu yiri Muxyiddiinow ku soo dhawoow
Norway oo gurigaagii labaad ah, waxaadna maanta naga jaahil bixisaa cidda guddoomiyaha
runta ah ee XSKC, sabatoo ah waxaanku wareernay in maalin walba intrnatyada soomalida uu
ku qoran yahay Bashiir Goobe adigana aad beeninayso guddoomiyanimadiisa.
Hadalkii waxaa waxaa qaatay Xasan Muse oo halkaasi ku soo dhaweeyey Guddoomiyaha XSKC,
Muxyiddiin Xasan Darbo, wuxuuna hadlkiisa ku daray in maanta jaalliyadda Soomaaliyeed ee
Norway soo diyaarsatay suàalo fara badan oo maamulka XSKC ku saabsan. Iyadoo halkan lagu
soo koobi karin dakii ka hadlay xafladda ayaa waxaa ka mid ahaa Cabdi Gurey oo in muddo
ahba ku dhex jiray sportiga Norway halkaasina wuxuu ka soo jeediyey soo hadalo soo dhaweyn
ah, waxaan la hilmaami karin shiikha weyn, allaa weyne had iyo jeer jecel horumarka
dhalinyarada Shiikh Axmed oo halkaasi ka sheegay hadalo guubabo ah masùuliyiinta
sportigana laga rabo isku duubni, iyo weliba in ay sugayso shaqo culus.
Waxaa kaloo halkaasi ka hadlay Cabdulqaadir Wooteeye oo sportiga dhiiggiisa ku shaqeeyo
had iyo jerna maalkiisa u hura. Waxaa kaloo halkaasi hadal soo dhaweyn ah ka jeediyey
mahad Turbashaash.
Jaaliyadda sportiga reer Norway oo aad u sugayey hadlkii Guddoomiyaha XSKC, ayaa mar qura
sacab ku soo dhaweeyey guddoomiyaha. Muxiddiin Xasan Darbo, guddoomiyaha XSKC wuxuu
hadalkiisaa ku bilaabay mahad celin iyo in uu aad iyo aad ugu faraxsan yahay xafladdan
heerka sare ah ee lagu casuumay, iasagoo guddoomiyaha hadalkiisa sii wata ayaa wuxuu ka
sheekeeyey taariikhda FIFA iyo guddiyada ay ka kooban yihiin. Guddoomiyaha wuxuu kaloo ka
warbixiyey sidii dib loogu soo nooleeyey sportiga soomaaliya ka dib markii ay burburtay
dawladdii Maxamedd Siyaad Barre Alle ha u naxriistee.
Wuxuu sheegay in ay u tuugsan jireen sportiga laga soo bilaabo 1991 ilaa iyo 1997
sidaasina ay ku safrin jireen kooxaha soomalida si ay aqoonsi u helaan. !998kii ciyaarihii
adduunka ee ka dhacay dalka Faransiiska oo aan Cabdulqaadir Caddayba wada joognay ayaa
XSKC FIFA u ballan qaadday 1000,000(hal milyan) oo Dolar, lacagtaasina qaybtii ugu
horeysay waxaa loo soo shubay XSKC sanadkii 1999kii.
Guddoomiyaha wuxuu halkaasi ka sheegay safarkii ugu dhibka badnaa ugu dheeraa oo ay ka
qayb galeen in uu ahaa kii ay Dalka Angola ay ku tageen, diyaarad Tareen, Doon, Bas ayaanu
isticmaalnay ayuu yiri Guddoomiyaha isagoo wafdigaasi hogaaminayey.
Suàallo fara badan ayey weyddiiyeen jaalliyadda norway, guddoomiyaha XSKC, waxaana ka mid
ahaa suàallahaasi:
1. Maxaa keenay in isboortiga somaalida hadda uu isqabqabsi noqdo ka dib markii 15
jirsaday?
2. Idboortiga Soomalida maxaa xamar uun ku koobay?
3. waxaan maqalnay in CAF ay aqoonsatay Bashiir Goobe, ee wixii Caf aqoonsatay FIFA ma
aqoonsan tahay? 4. Sow ma fiicnaan lahayn in aad wada hadashaan adiga iyo Bashiir Goobe?
5. Waxaan maqalnay in ay jiraan 3 XSKC ah mid guddoomiye u yahay Bashiir Goob, mid uu
guddoomiye u yahay Saciid Mugaambe iyo MId aad gudoomiye adiga Muxyiddiin ahaan u tahay,
arrintaasi keeba sax ah oo aqoonsi ku taagan?
6.Haddii maanta FIFA ay aqoonsato Bashiir Goobe adiga ma la shaqaynaysaa?
7. Bashir hadda wuxuu ku wareegay waddamada yurub iyo jaaliyadaha soomaaliyeed wuxuuna
ballan qaaday in isboortiga soomaliya uu horumarin doono, qarashka qarashka FIFA ay
bixisana aysan ku filnayn, marka adiga maxaa kuu qorsha ah oo aad samaysatay?
8. Guddoomiye waa tii uu Faarax ku ganaaxay marka sidee baad adiga xiriirka u maamuli
kartaa Faarax ayaaba ku ganaaxay?
9. Waxaan aragnaa maalin walba in ciyaartoyda xulka qaranka soomaaliyed soo maray
xilliyadii nabadda magacna ku lahaa waddanka gudihiisa iyo dibaddiisaba iyagoo websideyada
dhibkooda ku sheeganaya, ka xiriir ahaan maxaad wax ugu qaban weydee maaddaama madaxdii
isboortiga aad tihiin?
Guddoomiyaha markii uu qortay suàalihiisa ayuu mar qura ka wada jawaabay, wuxuuna yiri:
waxaan aad iyo aad ugu faraxsannahay suàalahan faraha badan in ay i weyddiiyaan bahda
isboortiga anigana sida xaqiiqda ama runta ah aan ugu jawaabo.
Suaasha kowaad oo ah maxaa keenay hadda isqabqabsi isboortiga, run ahaantii muddo 15 sano
waxaa usha inoo hayey Oday Faarax Sindiko Qalad iyo sax wixii uu inoo keenaba inagoo
midaysan ayaan ku raaci jirnay, oo wax qilaaf ah ma jirin. Laakiin hadda Faarax Sindiko
wuxuu noqday ninkii ataxyaadkii ugu dambeeyey ku dhuusay, ka dib markii uu nin dibadda ka
keenay uu yiri guddoomiyaha XSKC ayaan idiin keenay iguna raaca. Halkaasi ayuu buuqa ka
bilawday aniga Muxyiddiin ahaan waxaan ku iri Faaraxow wax soconaya la imaaw tani kuuma
soconaysee. Wey diideen dhamaan kooxihii ka tirsanaa xiriirka, shir gaar ah ayey qabsadeen
oo doorasho ah anigayna i doorteen. Maalin ka dib ayuu Faarax abaabulay shir kale oo uu ku
leeyahay sacab ha lagu doorto Bashiir, qof la tartami karana ma jiro.
Isboortiga somaliya taariikh ahaan waan la soconaa in hooyada isboortiga ay tahay Xamar,
anogoon lahayn xamar waad ku dhalatay ama waad ku soo kortay soonkii ugu dambeeye waxaan
tartan u qabanay 290 kooxood, haddii gobolada soomaaliya oo dhan la isu geyo xitaa tiro
intaasi la eg waxay ila tahay in aan laga helaynin. Midda kale in gabolad loo gudbiyo
isboortiga qorshaha wey inoogu jirtaa macalamiintii waan haynaa garsoorayaashii waan
haynaa maamulkii sidoo kale, laakiin waxaa na hortaagan dhaqaalihii lagu fulin lahaa.
suaasha 3aad aqoonsiga CAF ay aqoonsatay Bashir waa wax uu iska samaystay Faarax Sindiko
oo weli ku lug leh CAF, arrintaasina markii ay maqashay FIFA wey is hortaagtay.
Wada hadalka aniga iyo Bashiir, Bashiir waa saaxiibkey ma dagaashanin aniga iyo isaga,
dagaalkana wuxuu na dhexyaallaa aniga iyo Faarax. Bashiirna awood uu aniga igula hadlo ma
laha sabatoo ah Faarax ayaa ka dambeeya isagan.
3 Xiriir ma jirto ninka Saciid Mugaambe la yiraahdo aniguu Guddoomiye ku xigeen ii yahay,
labada xiriir labada guddoomiye kala leh waa kan bashiir iyo midka aan aniga guddoomiyaha
u ahay.
Haddii maanta ay FIFA aqoonsato bashiir goobe waan la shaqaynayaa aniga.
Bashiir hadalkii uu bahda isboortiga ku yiri waxay ahayd lacagta FIFA ay bixiso wax ay
tarayso ma laha, maanta haddana inta uu yurub yimaaddo uu u tuuksado xiriirka Soomaaliyeed
ee K/cagta. Runtii taasi waa arrin laga naxo Xiriirka uma baahna yaboohid, xiriirka
lacagtiisa wey xayiran tahay waa in aan ku dadaalnaa sidii aan xayiraaddasi ugu qaadi
lahayn, bahda isboortiga ee qurba joogga ahna waxaan u sheegayaa in aynaan wax kaalmo
lacageed uga baahnayn aysan jirin, wey jirtay waqti loo baahnaa bahda sportigana
waqtigaasi wey bixiyeen inta karaankooda ah laakiin hadda maya.
Faaraxna marka uu leeyahay waan ku ganaaxay, imaba ganaaxi karo, sabatoo isaga ayaaba
ganaaxnaa oo FIFA ayaaba soo ganaaxday markii isaga la ganaaxay ayaan shir jaraaìd qabtay
waxaanna iri guddoomiyihii waa la ganaaxay ee aan tashano. Iyo sideed baad hadalkaasi u
dhihi kartaa waadd ganaaxan tahay.
Suàasha ah Ciyaartoyda xulka qaranka soo maray maxaa dhibkooda wax ugu qaban weyseen ka
xirriir ahaan, hadda ka hor waan qabanay oo Jeylaani khalif ayaan caawinay inagoo ciyaar
weyn u qabanay kharashkii ka soo galayna isagaan ugu deeqnay. Aniga oo Faarax Sindiko
guddoomiye ku xigeen u ahaa muddo 16 sano ah ayaan wax dhaqaale ah arkin xiriirka intiisa
kale iskaba daa markii laga reebo 50 doolar uu mushahar ahaan inoo siin jiray ka dibna uu
goostay.
Laakiin hadda iyo wixii ka dambeeya haddii uu dhaqaalo helo xriirka ciyaartoyda qaranka
wax baan u qabanaynaa Inshaa Allaah.
Markii ay warbixntii iyo jawaabihii ay halkaasi ku dhamaadeen ayaa Jaalliyada sportiga
Soomaaliyed halkaasi ku guddoonsiyeen haddiyad.
Waxaa soo diyaariyey: Jaaliyadda sportiga Somaliyeed ee dalka Norway
|
